Bazal metabolizma ve total metabolizma arasındaki temel fark, ölçtükleri enerji harcama miktarlarının kapsamıdır.
Dolayısıyla, bazal metabolizma daha dar bir enerji harcama kapsamını temsil ederken, total metabolizma daha geniş bir enerji harcama yelpazesini kapsar.
Bazal metabolizma hızı (BMH), vücudun dinlenme sırasında çalışması için ihtiyaç duyduğu kalori miktarını ifade eder. BMH'yi hesaplamak için kullanılan formüller, ağırlık için kilogram, boy için santimetre ve yaş için yıl cinsinden yazılır. Kadınlar için formül: 655,1 + (9,56 x vücut ağırlığı (kg)) + (1,85 x boy (cm)) - (4,67 x yaş). Erkekler için formül: 66,5 + (13,75 x vücut ağırlığı (kg)) + (5 x boy (cm)) - (6,77 x yaş). BMH'yi hesapladıktan sonra, günlük kalori ihtiyacını belirlemek için, kişinin günlük aktivite düzeyine göre bir aktivite katsayısı ile çarpmak gerekir. Sedanter yaşam tarzı: BMH x 1,2. Hafif aktivite: BMH x 1,375. Orta aktivite: BMH x 1,55. Yüksek aktivite: BMH x 1,725. Ekstra yüksek aktivite: BMH x 1,9. Örnek olarak, 30 yaşında, 160 cm boyunda ve 55 kilo ağırlığında bir kadının BMH'si hesaplandığında, günlük enerji ihtiyacı yaklaşık 1586,4 kalori olarak bulunur. Günlük kalori ihtiyacı, kişiden kişiye değişiklik gösterdiği için, bir beslenme uzmanına danışılması önerilir.
Harris-Benedict yöntemi ile hesaplanan bazal metabolizma hızı (BMH), aşağıdaki faktörlere bağlıdır: Yaş. Cinsiyet. Vücut ağırlığı. Boy. Hormonal durum. Genetik faktörler. Fiziksel aktivite seviyesi. Beslenme alışkanlıkları. Çevresel faktörler. Bu faktörler, bazal metabolizma hızını kesin olarak belirlemez; gerçek BMH değeri ancak laboratuvar ortamında ölçülebilir.
Bazal metabolizma hızının (BMH) kaç olması gerektiği, kişinin cinsiyetine, yaşına, kilosuna ve genetik faktörlere bağlı olarak değişir. 20-40 yaş arasındaki kadınlar için ideal BMH 1000-1400 kalori, erkekler için ise 1200-1600 kalori arasında kabul edilir. BMH'nin çok düşük olması, diyet yaparken kilo vermeyi zorlaştırabilir ve kilo alımına neden olabilir. BMH'nin tehlikeli olup olmadığını belirlemek için bir sağlık uzmanına danışılması önerilir.
Bazal metabolizma, vücudun dinlenme halindeyken hayatta kalmak için ihtiyaç duyduğu minimum enerji miktarını ifade eder. Günlük enerji ihtiyacı ise bazal metabolizma hızının yanı sıra fiziksel aktivite, spor ve diğer günlük hareketleri de kapsar. Bazal metabolizma hızı, kişiden kişiye farklılık gösterir ve yaş, cinsiyet, kilo, boy, vücut kompozisyonu, hormonal durum ve genetik faktörler gibi birçok etmene bağlıdır. Bazal metabolizma hızını hesaplamak için en yaygın kullanılan yöntemler Harris-Benedict ve Mifflin-St Jeor formülleridir.
Bazal metabolizma hızının düşük olması, vücudun dinlenme sırasında ihtiyaç duyduğu enerjiyi yeterince karşılayamaması anlamına gelir. Bu durum, çeşitli olumsuz sonuçlara yol açabilir: Kilo alımı ve kilo vermede zorluk. Sürekli yorgunluk ve uyku hali. Düşük vücut ısısı ve üşüme hissi. Çatlak ve kuru cilt. Libido düşüklüğü. Düzensiz regl döngüsü. Kabızlık ve yavaşlayan bağırsak fonksiyonları. Yemek sonrası şişkinlik. Sık idrara çıkma. Aşırı susuzluk ve ağız kuruluğu. Bazal metabolizma hızının düşük olduğunu düşünüyorsanız, bir sağlık uzmanına danışmanız önerilir.
Enerji metabolizmasında etkili olan başlıca hormonlar şunlardır: 1. Tiroid Hormonları (T3 ve T4): Metabolizma hızını düzenler, enerji üretimini ve tüketimini kontrol eder. 2. İnsülin: Pankreas tarafından salgılanır, kan şekeri düzeylerini düzenler ve hücrelerin enerji için glikozu kullanmasını sağlar. 3. Leptin ve Ghrelin: Enerji dengesi ve iştahın düzenlenmesinde rol oynar, vücudun enerji depoları hakkında beyne bilgi verir. 4. Kortizol: Stres yanıtı sırasında enerji ihtiyaçlarını düzenler. 5. Adrenalin ve Noradrenalin: Kısa vadede metabolizmayı hızlandırır ve enerji tüketimini artırır. 6. Büyüme Hormonu (GH): Büyüme, hücre çoğalması ve protein sentezini düzenler.
Evde bazal metabolizma hızı (BMH) ölçümü yapmak için aşağıdaki adımlar izlenebilir: 1. En az 8 saat açlık: Ölçüme başlamadan önce en az 8 saat aç olunmalıdır. 2. Rahat kıyafetler: Ölçüm sırasında rahat kıyafetler giyilmelidir. 3. Dinlenme: Kişi bir yatağa uzanıp 10 dakika dinlenmelidir. 4. Solunum: Bir maske takıldıktan sonra 15 dakika boyunca normal soluk alıp vermesi istenmelidir. Bu yöntemle BMH yaklaşık olarak ölçülebilir, ancak en doğru sonuçlar için laboratuvar ortamında yapılan ölçümler önerilir. BMH'yi hesaplamak için en çok kullanılan yöntemlerden biri Harris-Benedict formülüdür. Bu formüle göre: Kadınlar için BMH hesaplama formülü: 655,1 + (9,56 x kilo) + (1,85 x boy) – (4,68 x yaş). Erkekler için BMH hesaplama formülü: 66,5 + (13,75 x kilo) + (5,03 x boy) – (6,75 x yaş). Bu formüller tahmini sonuçlar verir, daha doğru bir hesaplama için bir uzmana danışılması önerilir.
Sağlık
Balık yağı en çok neye iyi gelir?
Ağrı bantları ne kadar sürede etki eder?
Avuç içi ağrısı hangi hastalığın belirtisidir?
Basur en çok hangi aşamada acıtır?
Barış Manço kaç yıl önce kalp krizi geçirdi?
B12 eksikliği için hangi vitamin alınmalı?
Açlık sıvısı mide asidi mi?
Ayak yanması hangi hastalığın belirtisidir?
Ayak mantarı tırnağın üstünde beyazlık yapar mı?
Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi neden kapandı?
B9 ve B12 vitamini aynı mı?
Bazal ve total metabolizma farkı nedir?
Ayakların üşümemesi için ne yapmalı?
Bakteriyologlar hangi hastalıklara bakar?
Ağrı eşiği ölçeği nedir?
B12'yi en çok ne düşürür?
Basur ameliyatı sonrası hasta ne zaman ayağa kalkar?
Ayak terlemesi neyin belirtisi olabilir?
B12 vitamini en iyi hangi vitaminle alınır?
Ağız ve Diş Sağlığı Teknikeri kaç saat çalışır?
Bağımlılık için hangi testler yapılır?
Aç karnına elma mideye zarar verir mi?
Açılı dizlik hangi durumlarda kullanılır?
Bebek atak döneminde ne yapmalı?
Az yağlı peynir sağlıklı mı?
Azinamisin hangi grup antibiyotiktir?
Ateşli bir hastalık bulmaca nedir?
Ateşin yüksek olduğu nasıl anlaşılır?
Baş ağrısı için hangi masaj aleti kullanılır?
Aynı dişe 2 kez kanal tedavisi riskli mi?
Balık alerjisi olan bebeklere ne zaman balık verilir?
Ayak bileği kırığında fizik tedavi ne kadar sürer?
B2 evresi kanser ne demek?
Ateş ölçer kulak ve temassız hangisi daha iyi?
Ayakta içilen su nasıl sindirilir?
Bağırsak kurtları hangi tahlille anlaşılır?
Az görenler için hangi büyüteç?
Ağız bakımı için hangi sprey kullanılır?
Aşılamadan 12-13 gün sonra kanda gebelik testi pozitif çıkar mı?
Balık yağı etkisi ne zaman başlar?