Akılcı kelimesi, "akılcılıktan yana olan, usçu, rasyonalist (kimse)" anlamına gelir
Ayrıca, "akla ve akıl yolu ile varılan yargıya inanma, akla aykırı veya akıl dışı hiçbir şeyi tanımama davranışı ve tutumu" ve "bilginin evrensellik ve zorunluluğunun deneyden ve deneye dayanan genellemeden değil, yalnızca akıldan çıkartılabileceğini savunan öğreti" anlamlarında da kullanılır
Akılcılık (rasyonalizm), bilginin doğruluğunun duyum ve deneyimde değil, düşüncede ve zihinde temellendirilebileceğini öne süren felsefi akımdır. Temsilcileri: Sokrates; Platon; Aristoteles; Farabi; Descartes; Spinoza; Leibniz; Hegel. Özellikleri: Kesin ve evrensel bilgilere ancak akıl aracılığıyla ve tümdengelimli bir yöntemsel yaklaşımla ulaşılabilir. Dünya hakkındaki önemli olan bilgi, yalnızca deney ötesi yöntemlerle elde edilebilir. Akıl, doğuştan birtakım ilkeler ve yetilerle donatılmıştır. Matematik ve mantık bilgileri, akılsal (ussal) olduğu için değişmeyen, herkes için doğru bilgilerdir.
Akılcılık, bilginin kaynağının akıl olduğunu; doğru bilginin ancak akıl ve düşünce ile elde edilebileceği tezini savunan felsefi yaklaşımdır. Akla uygunluk ise, akılcılık bağlamında, "akla uygun olan gerçek, gerçek olan da akla uygundur" şeklinde tanımlanabilir. Akılcılık, deneyciliğin karşıtıdır; deneycilik deneyim dışı her türlü bilgiyi reddederken, akılcılık bilginin deneyim ve algı olmaksızın saf akıl ile edinilebileceğini savunur.
Sezgi ve akılcılık arasındaki temel farklar şunlardır: Sezgicilik, bilginin kaynağının sezgi olduğunu savunurken, akılcılık bilginin kaynağının akıl olduğunu öne sürer. Akılcılar, aklın doğuştan getirdiği temel ilkelere ve kavramlara sahip olduğumuzu ve bu ilkelerden hareketle doğru bilgiye ulaşabileceğimizi ileri sürerler. Akılcılıkta, duyular yanıltıcı olabilirken, akıl kesin ve evrensel doğrular sunabilir. Akılcılık, tümdengelimsel bir yöntem kullanırken, sezgicilik daha çok deneyim ve içgüdülere dayanır. Her iki yaklaşımın da güçlü ve zayıf yönleri bulunmaktadır.
Akılcılık (rasyonalizm) ve deneycilik (ampirizm) arasındaki temel fark, bilginin kaynağına dair yaklaşımlarıdır: Akılcılık, bilginin akıl ve düşünce yoluyla, doğuştan gelen kavram ve ilkeler sayesinde elde edildiğini savunur. Deneycilik, bilginin deneyim ve gözlem yoluyla kazanıldığını öne sürer. Akılcılık, deneyciliğin tam tersi bir yaklaşımdır.
Kelâmcıların benimsediği akılcılık türü, rasyonel (akılcı) kelâm veya aklî kelâm olarak adlandırılır. Bazı kelâmcıların akılcılık anlayışları: Mu'tezile: Çıkarsama ve nazari bilgiyle Allah'ın tanınabileceğini savunur. Ehl-i Sünnet: Gazzâlî ve Seyyid Şerif el-Cürcânî gibi kelâmcılar, nefsin akli ve manevi bir cevher olduğunu kabul etmiş ve İbn Sînâcı nefs teorisini benimsemiştir. Eş'arîlik: Eş'arî kelâmcılar, bilme ve akletme eylemi için belirli bir mahal şartı koşmamıştır. Ayrıca, İbn Teymiye gibi kelâmcılar, nasslara dayalı dinî akılcılığı benimsemiş ve akıl yoluyla doğru bulunan her şeyin bilinmesinin dinen gerekli olmadığını savunmuştur.
Akılcılık (rasyonalizm), bilginin doğruluğunun duyum ve deneyimde değil, düşünce ve akılda temellendirilebileceğini savunan felsefi görüştür. Özetle: - Akılcılık: Genel anlamda doğru bilginin akıl ve düşünce ile elde edilebileceğini savunur. - Katı Akılcılık: Bir inanç sisteminin herkesin kabul edebileceği şekilde aklen kanıtlanmasını gerektirir.
Akılcılığın diğer adları şunlardır: Usçuluk; Rasyonalizm.
Eğitim
Alanın SI birimi nedir?
Afet bilinci eğitimi nedir kısaca?
AB'nin en büyük 3 ülkesi hangisi?
An hecesi nasıl öğretilir?
90 x 50 x 60 koli kaç m3?
Ana kaya ve toprak arasındaki fark nedir?
Afet ile ilgili sorular nelerdir?
Abana neden ilçe oldu?
Anaksimandros ve Anaksimenez kimdir?
Afet nedir kısaca tanımı?
Aminlerin NMR spektrumu nasıl yorumlanır?
ADÜ not sistemi nasıl?
Aferin kızıma ne zaman söylenir?
Adaptive leadership hangi liderlik türü?
Amerikan kültür Almanca A1 seviyesi kaç ay sürer?
ALES 54 net kaç puan getirir?
Aktivasyon ne işe yarar?
Amonyumlu gübre besin çözeltisinda kullanılır mı?
Akılcıl ne demek?
Alüvyon ne demek?
Alttan alınan derslerde devam zorunluluğu var mı?
Alkollerin tepkime türleri nelerdir?
Alkinler ve alkenil arasındaki fark nedir?
Akıl yürütmenin temel ilkeleri doğruluk nedir?
Aleyna Tilki'nin annesi ne iş yapıyor?
Altuğ Güneş fizik hangi yayınevi?
Alkol kaç derecede donar?
Anatomide hangi konular var?
Alaca Höyük'te kimler yaşadı?
9.9 depremi en çok hangi ili etkiledi?
Anatomi nedir kısaca tanımı?
AB ve 0 kan grubu birleşirse çocuk ne olur?
9. sınıf üslü sayılar yeni müfredat mı?
Alg ve yosun aynı şey mi?
Anabolik ve katabolik reaksiyonlar nasıl çalışır?
Amasya Anadolu Lisesi ve Amasya Lisesi aynı mı?
Alt ve üst küme nasıl ayırt edilir?
Amerikan kültür koleji yıllık ücreti nasıl hesaplanır?
Aker kartalın paragraf kitabı iyi mi?
Analitik geometri kiriş nasıl bulunur?