Alçak basınçtan yüksek basınca doğru esen rüzgara ters alize denir
Ters alizeler, yılın bir yarısında belirli bir yönden, diğer yarısında ise tam tersi yönden esen rüzgarlardır. Bu tip rüzgarlar, kara ve denizlerin mevsime dayalı farklı ısınma özelliklerinden doğar
Ayrıca, muson rüzgarları da yaz ve kış atmosfer basıncında ters yönde değişiklik olması ve basınç alanları arasında büyük fark olmasından meydana gelir. Yaz musonları karaya, kış musonları ise denize doğru eser
Basınç ve rüzgarlar, TYT Coğrafya sınavında Atmosfer ve Sıcaklık konusundan yer almaktadır.
Coğrafya basınç ve rüzgarlar şu şekilde açıklanabilir: Basınç: Atmosfer basıncı. Termik basınç. Dinamik basınç. Rüzgarlar: Sürekli rüzgarlar. Mevsimlik (devirli) rüzgarlar. Yerel rüzgarlar.
Basınç ve rüzgar arasındaki ilişki şu şekilde özetlenebilir: Rüzgarın yönü: Rüzgarlar her zaman yüksek basınç merkezlerinden alçak basınç merkezlerine doğru eser. Rüzgarın hızı: Basınç farkı arttıkça rüzgar hızı artar. Basınç merkezlerinin konumu: Basınç merkezlerinin konumunun değişmesi durumunda rüzgarın yönü de değişir. Basınç ve rüzgar arasındaki diğer bazı ilişkiler şu şekildedir: Yer şekilleri: Sıradağlar, vadiler ve boğazların uzanış doğrultusu, rüzgarın esiş yönünü belirler. Dinamik basınç: Dünya'nın günlük hareketi, 30° enlemlerinde dinamik yüksek basınç, 60° enlemlerinde ise dinamik alçak basınç alanları oluşturur. Termik basınç: Ekvator'da sıcak havanın genleşip yükselmesi termik alçak basınç, kutuplarda ise soğuk havanın alçalması termik yüksek basınç oluşturur.
Alçak basınç alanlarında dikey hava hareketi yükselicidir. Bu alanlarda: Isınan hava genişleyip yükselir. Havanın yere uyguladığı basınç azalır. Hava hareketi çevreden merkeze doğru gerçekleşir.
Rüzgâr, yüksek basınç alanlarından alçak basınç alanlarına doğru eser.
Atmosferik basınç, atmosferi oluşturan gazların yeryüzündeki birim alana yer çekiminin etkisiyle uyguladıkları basınçtır. Dinamik basınç, hava kütlelerinin alçalarak yığılması ve yükselerek seyrelmesi sonucunda oluşan basınçtır. Bazı atmosferik basınç türleri: Normal basınç: 45° enlemlerinde, deniz seviyesinde ve 15 °C sıcaklıkta atmosferin 1 cm²ye yaptığı basınca denir. Yüksek basınç (antisiklon): 1013 milibardan daha yüksek olan basınçlardır. Alçak basınç (siklon): 1013 milibardan daha az olan basınçlardır. Bazı dinamik basınç türleri: Kutup altı alçak basınç alanı (subpolar siklon): Batı ve kutup rüzgarları 60° enlemleri civarında karşılaştıktan sonra yükselirler ve bu enlemlerde alçak basınç alanı oluşur.
Alçak ve yüksek basınç merkezleri şu şekilde oluşur: Alçak basınç merkezleri: Sıcaklık: Sıcaklığın artmasıyla hava genişler, hafifler ve yükselir, bu da alçak basınç alanlarına neden olur. Yoğunluk: Atmosferdeki gaz yoğunluğu az olduğunda alçak basınç oluşur. Yer çekimi: Ekvator'dan kutuplara ve yüksek yerlerden alçak yerlere gidildikçe yer çekimi artar, bu da basıncın artmasına neden olur. Yüksek basınç merkezleri: Sıcaklık: Sıcaklığın azalmasıyla soğuyan hava ağırlaşır ve alçalır, bu da yüksek basınç alanlarına neden olur. Yoğunluk: Atmosferdeki gaz yoğunluğu fazla olduğunda yüksek basınç oluşur. Yer çekimi: Kutuplarda yer çekimi daha fazla olduğundan basınç artar. Ayrıca, Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki hareketi nedeniyle ortaya çıkan savrulma hareketi (merkezkaç kuvveti), hava kütlelerinin bazı enlemler çevresinde sıkışmasına ve bazı enlemlerde yükselip seyrelmesine neden olur.
Eğitim
Amasya Piyade Er Eğitim Tugay Komutanlığı ne iş yapar?
Acemi birliğinden sonra usta birliği kaç gün?
Alaşımlar çözelti midir?
Alçak basınçtan yüksek basınca doğru esen rüzgara ne denir?
Adora Yağmur hangi kitapları okumalıyım?
Albert Einstein'ın aptallık sözü nedir?
Amonyum bileşikleri nelerdir?
Alfa ve beta parçacıkları enerji taşır mı?
Aile hekimliği SAHU kaç yıl?
A1'den sonra hangi seviye gelir?
Akdeniz'de deprem olursa Türkiye etkilenir mi?
Alfa amilaz ve fungal amilaz aynı mı?
Almanya'da hangi üniversite diplomaları geçerli?
Aker Kartal 8. sınıfta hangi konuları anlatıyor?
Allosterik enzim ne demek?
Anahtar oyuncak kaç yaş için uygundur?
Akıl akıldan üstündür atasözü hikayesi nedir?
Amfoter metaller kodlama nasıl yapılır?
Amonyumnitrat gübre ne işe yarar?
Amasya'da kimler görüştü?
Anket hazırlama örnekleri nelerdir?
Anadolu üniversitesi sınavlarında görev almak zorunlu mu?
Alt çene iskeleti nasıl hareket eder?
Afyon deprem bölgesi mi?
Agaroz jel elektroforezi nedir?
Ankara Fen Lisesi mi daha iyi Atatürk Anadolu mu?
AGTE ve Denver testi aynı mı?
Aktif ve pasif taşıma ile alınan maddeler nelerdir?
Anne karnındaki bebek hangi kan grubunu alır?
Akrep bir saatte kaç derecelik yay çizer?
Adana hangi fay hattı üzerinde?
Alize rüzgarı hangi basınç alanında eser?
Albert Einstein'ın en iyi kitabı hangisi?
Amasya genelgesinin en önemli maddesi nedir?
Almanya dünyanın en büyük kaçıncı ülkesi?
Aksiyon potansiyelinde depolarizasyon ve repolarizasyon nedir?
Altıgen ve düzgün altıgen arasındaki fark nedir?
Akan su yosun tutmaz atasözü ne anlama gelir?
Acil geometri kolay seviye mi?
Aktif karbon ve adsorbent aynı mı?