Alize rüzgarları, 30° kuzey ve 30° güney paralelleri çevresindeki dinamik yüksek basınç alanlarından (DYB) ekvatora doğru eser
Bu rüzgarlar, Dünya'nın dönmesi sonucu yön değiştirir:
Türkiye'de etkili olan bazı basınç merkezleri: Sibirya Termik Yüksek Basıncı: Kış aylarında etkili olur, soğuğu ile bilinir. İzlanda Dinamik Alçak Basıncı: Kışın batı ve kuzeybatıdan gelir, Karadeniz'de cephesel yağışlara neden olur. Azor Dinamik Yüksek Basıncı: Yaz aylarında etkili olur, kuzey yönlü rüzgarları besler. Basra Termik Alçak Basıncı: Yaz aylarında güneydoğudan gelir, sıcak ve kurak hava getirir. Türkiye'de etkili olan bazı rüzgarlar: Lodos: Güneybatıdan esen, sıcak ve nemli bir rüzgardır. Karayel: Kuzeybatıdan esen, yağmurlu dönemleri izleyen 2-3 gün boyunca etkili olan bir rüzgardır. Yıldız: Kuzeyden esen, soğuk ve genellikle Karadeniz üzerinden gelen bir rüzgardır. Poyraz: Kuzeydoğudan esen, kışın kar ve soğuk getiren bir rüzgardır. Gündoğusu: Doğudan esen, soğuk ve kuru bir rüzgardır. Keşişleme (Samyeli): Güneydoğudan esen, sıcak ve kuru bir rüzgardır. Günbatısı: Batıdan esen, sıcak ve nemli bir rüzgardır. İmbat: Yazları gündüz denizden karaya doğru esen bir deniz meltemidir.
Alize rüzgârları, her iki yarım kürede 30° Kuzey ve 30° Güney enlemlerindeki dinamik yüksek basınç alanlarından, Ekvator’daki termik alçak basınç alanına doğru eser. Ters alize rüzgârları ise, Ekvatoral bölgede ısınıp yükselen havanın troposfer ve stratosfer arasında yatay hava akımlarına yakalanması ile oluşur. Bu nedenle, alize rüzgârları tropikal kuşakta görülür. Alize rüzgârları, karaların doğu kıyılarında bol yağışlara neden olurken, kara içlerinde ve karaların batı kıyılarında kuru rüzgârlar olarak eser.
Doğu ve batı rüzgarları, farklı basınç alanlarında oluşur: Doğu rüzgarları, diğer bir adıyla gündoğusu, 090.0° (doğu) yönünden eser. Batı rüzgarları ise 270.0° (batı) yönünden eser. Bu rüzgarların oluştuğu basınç alanları ise şu şekildedir: Batı rüzgarları, 30° enlemlerindeki dinamik alçak basınç kuşaklarından 60° enlemlerindeki dinamik alçak basınç kuşaklarına doğru eser. Doğu rüzgarları hakkında bilgi bulunamamıştır. Rüzgarların yönü, basınç merkezlerinin konumu, Dünya'nın günlük hareketi ve coğrafi koşullar gibi faktörlere bağlı olarak değişir.
Rüzgâr, yüksek basınç alanlarından alçak basınç alanlarına doğru oluşur. Yüksek basınç alanları, soğuk hava parçacıklarının ağırlaşıp alçalmasıyla oluşur ve burada hava, dışa doğru basınç uygular. İki merkez arasındaki basınç farkı ortadan kalkıncaya kadar rüzgâr etkinliği devam eder.
Rüzgâr, yüksek basınç alanlarından alçak basınç alanlarına doğru eser.
Rüzgârlar, yüksek basınç alanlarından alçak basınç alanlarına doğru eser. TYT coğrafya kapsamında, rüzgârların eser olduğu basınç alanları şu şekildedir: Alizeler: 30° enlemleri civarındaki dinamik yüksek basınç alanlarından, Ekvator çevresindeki termik alçak basınç alanlarına doğru eser. Batı rüzgârları: 30° enlemlerindeki dinamik yüksek basınç merkezlerinden 60° enlemlerindeki dinamik alçak basınç merkezlerine doğru eser. Kutup rüzgârları: Kutuplardaki termik yüksek basınç alanlarından, 60° enlemlerindeki dinamik alçak basınç alanlarına doğru eser.
Alçak basınçtan yüksek basınca doğru esen rüzgara ters alize denir. Ters alizeler, yılın bir yarısında belirli bir yönden, diğer yarısında ise tam tersi yönden esen rüzgarlardır. Ayrıca, muson rüzgarları da yaz ve kış atmosfer basıncında ters yönde değişiklik olması ve basınç alanları arasında büyük fark olmasından meydana gelir.
Eğitim
Afyon deprem bölgesi mi?
Agaroz jel elektroforezi nedir?
Ankara Fen Lisesi mi daha iyi Atatürk Anadolu mu?
AGTE ve Denver testi aynı mı?
Aktif ve pasif taşıma ile alınan maddeler nelerdir?
Anne karnındaki bebek hangi kan grubunu alır?
Akrep bir saatte kaç derecelik yay çizer?
Adana hangi fay hattı üzerinde?
Alize rüzgarı hangi basınç alanında eser?
Albert Einstein'ın en iyi kitabı hangisi?
Amasya genelgesinin en önemli maddesi nedir?
Almanya dünyanın en büyük kaçıncı ülkesi?
Aksiyon potansiyelinde depolarizasyon ve repolarizasyon nedir?
Altıgen ve düzgün altıgen arasındaki fark nedir?
Akan su yosun tutmaz atasözü ne anlama gelir?
Acil geometri kolay seviye mi?
Aktif karbon ve adsorbent aynı mı?
Akreditasyon ve kalite aynı şey mi?
Akdeniz Üniversitesi İktisat okunur mu?
Ali Kuşçunun hayatı ile ilgili sorular nelerdir?
Acil tıp teknisyenleri kaç yıl sonra paramedik olabilir?
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi hangi semtte?
Anarko komünist ne demek?
Altın Karma LGS Türkçe zor mu?
Akşam saatlerinde kar yağışı neden olur?
999 basamaklı sayı adı nedir?
Ahbap Derneği'ne yapılan bağışlar nereye gidiyor?
Amerika'nın en büyük depremi kaç şiddetinde?
Antalya en büyük depremi kaç şiddetinde oldu?
Aile hekimi olmak için hangi TUS?
Akım şiddeti i neyi temsil eder fizik?
Abbasiler 2. dönem ne zaman?
Alt ve üst epidermis neye göre denir?
Anadolu'nun tarihi coğrafyası ile ilgili makale kim tarafından yazılmıştır?..
Abdülmecit döneminde Tanzimat Fermanı ilan edildi mi?
Anestezi teknikeri kaç yılda bir atama yapılır?
Ambidextrous neden olur?
925 ayar gümüş ne kadar saf?
Amerika kaç yılda sömürge oldu?
ALES son 10 yıl çıkmış sorular yeterli mi?