Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde (AİHS) düzenlenen adli yardım hakkı , özellikle "adil yargılanma hakkı" kapsamında, şüpheli veya sanığın savunma hakkını etkin bir şekilde kullanabilmesi için çeşitli hakları içerir
Bu haklar şunlardır:
Ayrıca, adli yardım taleplerinin iletilmesine ilişkin Avrupa Sözleşmesi de, ekonomik durumu elverişli olmayan kişilerin, üye devletlerde haklarını daha iyi koruyabilmeleri için adli yardım mekanizmalarını düzenler
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS), Türkiye'de 10 Mart 1954 tarihinde 6366 sayılı Kanun ile onaylanması ve onay belgesinin 18 Mayıs 1954'te Avrupa Konseyi Genel Sekreterliğine depo edilmesi ile yürürlüğe girmiştir. Sözleşmenin yürürlüğe giriş tarihi ise 3 Eylül 1953'tür.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne (AİHM) Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) ile bağlantılı olduğu için bu ad verilmiştir. AİHM, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve ek protokolleriyle güvence altına alınmış olan temel hakların çiğnenmesi durumunda bireylerin, toplulukların, tüzel kişilerin ve diğer devletlerin başvurabileceği bir yargı merciidir. AİHS, 4 Kasım 1950 tarihinde Roma'da imzalanmış ve Türkiye için bağlayıcı bir sözleşme olmuştur.
Adli yardıma başvurabilecek kişiler: Kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin, gereken yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olan kimseler. Kamuya yararlı dernek ve vakıflar, iddia ve savunmalarında haklı göründükleri ve mali açıdan zor duruma düşmeden gerekli giderleri kısmen veya tamamen ödeyemeyecek durumda oldukları takdirde. Yabancılar, ancak vatandaşı oldukları ülkenin de Türk vatandaşlarına benzer bir adli yardım hakkı tanıması şartıyla (karşılıklılık koşulu). Adli yardım başvurusu, soruşturmanın yürütüldüğü polis veya jandarma karakolları, ilgili Cumhuriyet savcılığı veya ceza davasının görüldüğü hâkimlik veya mahkemeye yapılabilir.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nden (AİHM) gelen kararlar kesin değildir, ancak bağlayıcıdır. AİHM kararları iki aşamada kesinlik kazanır: 1. Daire kararları: Taraflardan biri, kararın tebliğinden itibaren üç ay içinde Büyük Daire'de yeniden görülmesini talep edebilir. 2. Büyük Daire kararları: Büyük Daire'nin kararları kesindir.
Adli yardım talebi, maddi durumu yetersiz olan kişilerin dava açma veya davada savunma yapabilmelerini sağlamak amacıyla, yargılama giderlerinin devlet tarafından karşılanmasını ve gerektiğinde ücretsiz avukat desteği sağlanmasını içeren bir başvurudur. Adli yardım talebinden yararlanabilmek için bazı şartlar gereklidir: Mali yetersizlik: Başvuran, kendisinin ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin, gereken yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olmalıdır. Dava veya takipte haklılık: Başvuran, iddiasının özetini ve dayandığı delilleri mahkemeye sunarak haklılık kanaatini uyandırmalıdır. Adli yardım talebi, davanın her aşamasında yapılabilir; dava açılmadan önce, dava sırasında veya kanun yollarına başvuru aşamasında gerçekleştirilebilir.
Bazı uluslararası insan hakları sözleşmeleri: Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılmasına İlişkin Sözleşme . Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Sözleşme (Cenevre Sözleşmesi, 1951). Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Uluslararası Sözleşme . Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme . Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme . Kadınlara Yönelik Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Uluslararası Sözleşmesi (CEDAW, 1981). Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşme . Çocuk Hakları Sözleşmesi . Tüm Göçmen İşçilerin ve Aile Üyelerinin Haklarının Korunmasına İlişkin Uluslararası Sözleşme . Engellilerin Haklarına Dair Sözleşme . Ayrıca, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve Amerikan İnsan Hakları Sözleşmesi gibi bölgesel insan hakları sözleşmeleri de bulunmaktadır.
Türkiye, insan hakları konusunda birçok uluslararası sözleşmeye taraftır. Bunlardan bazıları şunlardır: 1. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS): Türkiye, 1987'de bireysel başvuru hakkını ve 1990'da zorunlu yargı yetkisini kabul etmiştir. 2. Birleşmiş Milletler Siyasi ve Medeni Haklar Uluslararası Sözleşmesi: Sözleşme, 2000 yılında imzalanmış ve 2003 yılında onaylanmıştır. 3. Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme: Sözleşme, 2000 yılında imzalanmış ve 2003 yılında bazı çekince ve beyanlarla birlikte onaylanmıştır. 4. Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Uluslararası Sözleşme: Sözleşme, 1966 yılında kabul edilmiştir. 5. Çocuk Hakları Sözleşmesi: Türkiye, sözleşmeyi 1990 yılında imzalamış ve 1994 yılında onaylamıştır.
Hukuk
Azami süre affı ne zaman bitiyor?
Asttasak kaç yıl görev yapar?
Avukat Ercan Duman nerede çalışıyor?
Bakanlar nasıl atanır?
Balkan Paktı ve Balkan Antantının farkı nedir?
AİHM ve Avrupa Konseyi aynı mı?
Açık senette zaman aşımı nasıl hesaplanır?
Avukatlık ücreti ödenmezse ne olur?
Bakan ve bakan yardımcıları kim belirler?
Az tehlikeli iş güvenliği uzmanı kaç yıl çalışabilir?
Avukatlar insanları nasıl savunur?
Askerlikte yol izni birliğe teslimden itibaren mi?
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi adli yardım hakkı nedir?
Ağırlaştırmış müebbet hapis cezası paraya çevrilir mi?
Aziz Yıldırım hangi medya grubuna sahip?
Avcılar Belediyesi CHP mi AK Parti mi?
Avukatlara e-imzayı kim veriyor?
Askerlikten sonra memuriyete dönüş nasıl olur?
Azerbaycan Cumhuriyeti'nin kaç tane cumhurbaşkanı var?
Askerde elverişli değil raporu alan ne olur?
Avukatın vekalet ücretini kim öder?
Açığa alınma kaç gün içinde tebliğ edilir?
Askeri savcılıkta kimler görev yapar?
Av evrakı nereden alınır?
Avukatlar UYAP'ta hangi işlemleri yapabilir?
Açık otoparka park etmek yasak mı?
Asker polis savcı hakim eş durumu tayini nasıl yapılır?
Avukat mı daha güçlü savcı mı?
Avukatlık ücreti nasıl hesaplanır ağır ceza?
Açık alanda içki içmek neden yasaklandı?
Ağır Ceza Mahkemesi'nde yargılanmak sicile işler mi?
Ağır Ceza Mahkemesi mütalaa verdikten sonra ne olur?
Askerlik şubesi ne iş yapar?
Atlantik Deklarasyonu ve Wilson İlkeleri arasındaki fark nedir?
Ayastefanos Antlaşması'nın önemi nedir?
Askeri hukukta hangi avukatlar görev yapar?
Bakan Fidan hangi partiden?
Arsa olmadan dağda ev yapılır mı?
Askerde inzibatı kim denetler?
Asli kusur cezası kaç yıl?