Aşı çeşitleri nelerdir?

Aşı çeşitleri nelerdir?

Aşı çeşitleri şu şekilde sınıflandırılabilir:

• Canlı zayıflatılmış aşılar . Hastalık yapma yeteneği azalmış veya tamamen kaybetmiş, ancak çoğalma yeteneği devam eden canlı virüs veya bakterileri içerir. Örnekler: Kızamık, kabakulak ve kızamıkçık (MMR) aşısı, su çiçeği aşısı, çocuk felci aşısı
• İnaktive (ölü) aşılar . Mikroorganizma uygun koşullarda çoğaltılır, saflaştırılır ve ısı, kimyasal ya da radyasyonla inaktive edilir. Örnekler: Hepatit A aşısı, çocuk felci aşısı (inaktif), grip aşısı
• Subunit (alt birimli) aşılar . Patojenin koruyucu bir bağışıklık tepkisi ortaya çıkarmak için gerekli olan kısımlarını içerir. Örnekler: Haemophilus influenzae tip B (Hib) aşısı, pnömokok aşısı, hepatit B aşısı
• Toksoid aşılar . Bakterilerin toksinlerinden elde edilir. Örnekler: Tetanoz aşısı, difteri aşısı
• Viral vektör aşıları . Bağışıklık tepkisini uyarmak için güvenli bir virüs kullanır. Örnekler: Ebola aşısı, COVID-19 aşısı
• RNA ve DNA aşıları . Nükleik asit tabanlı aşılardır. Örnekler: COVID-19 aşıları

Aşılar ayrıca tek değerlikli (tek bir antijene karşı) veya çok değerlikli (iki veya daha fazla mikroorganizmaya karşı) olabilir

1 yaşında hangi aşılar yapılır?

1 yaşında yapılan aşılar şunlardır: Konjuge Pnömokok (KPA) Aşısı: 2., 4., 6. ve 12. aylarda yapılan bu aşı, zatürre, orta kulak iltihabı ve menenjite karşı koruma sağlar. Kızamık, Kızamıkçık ve Kabakulak (KKK) Aşısı: 1. ve 4. yaşta olmak üzere iki doz uygulanır. Suçiçeği Aşısı: 1. yaşta uygulanır, 4. yaşta ikinci dozu yapılır. Aşıların zamanında yapılması, bebeğin bağışıklık sistemini güçlendirmek ve hastalıklardan korunmasını sağlamak için önemlidir. Türkiye'de aşı uygulaması yasal olarak zorunlu değildir; aşı yaptırmak istemeyen aileler, "İzlem/Aşı Durumu Bilgilendirme Onam Formu" doldurmak zorundadır.

4'lü aşı olan 9'lu aşı olabilir mi?

Evet, 4'lü aşı olan 9'lu aşı olabilir. HPV 4'lü aşı yaptıranlar, 9 tip virüse karşı koruma sağlayan 9'lu aşıyı yaptırabilirler. HPV 4'lü aşıdan sonra 9'lu aşıya başlamak için, 3 doz 4'lü aşının üzerinden en az bir yıl geçmesi gerekmektedir. Aşı öncesi en doğru planı oluşturmak için bir sağlık uzmanına danışılması önerilir.

Aşının içinde ne var?

Aşıların içinde bulunan bazı bileşenler: Aktif içerik. Adjuvanlar. Koruyucular. Stabilizatörler. Antibiyotikler. Seyrelticiler. Aşıların içeriği, türüne ve üretim yöntemine göre değişiklik gösterebilir.

Hangi aşılar zorunlu çocukluk aşısı değildir?

Zorunlu olmayan çocukluk aşıları arasında HPV (Human Papilloma Virüsü) aşısı ve Rotavirüs aşısı bulunmaktadır. Ayrıca, menenjit aşısı (Meningokok) ve Rota virüs aşısı da zorunlu olmayan aşılar arasındadır. Türkiye'de çocukluk dönemi aşı takviminde Sağlık Bakanlığı tarafından toplam 13 aşı uygulaması gerçekleştirilmektedir, ancak bu aşıların yaptırılması yasal bir zorunluluk değildir; ebeveynler çocuklarına bu aşıları yaptırıp yaptırmamakta özgürdür.

Aşı takvimi ve aşılar nelerdir?

Türkiye'de uygulanan güncel çocukluk dönemi aşı takvimi ve aşılar: Doğumda: Hepatit B (1. doz) ve BCG (Tüberküloz) aşısı. 2. ay: Difteri, Tetanoz, Boğmaca (DTaB), Hib, IPV (Polio) ve Hepatit B (2. doz). 4. ay: DTaB, Hib, IPV (Polio). 6. ay: DTaB, Hib, IPV (Polio) ve Hepatit B (3. doz). 9. ay: Kızamık (ilk doz). 12. ay: Kızamık, Kızamıkçık, Kabakulak (KKK) ve Suçiçeği aşısı. 18. ay: DTaB, Hib, IPV (pekiştirme dozları). 4-6 yaş: DTaB ve IPV (Polio) pekiştirme dozları, KKK tekrar dozu. 12 yaş: Hepatit A (2 doz olarak yapılır). 13-18 yaş: Tetanoz ve Difteri (Td) pekiştirme dozu. Zorunlu aşılar, Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı tarafından oluşturulan aşı takvimine göre yapılması gereken aşılardır ve ücretsiz olarak uygulanır. Aşılar, belirli bir hastalığa yakalanmadan önce kişilere ulaşıp onların bağışıklanmalarını sağlamak amacıyla verilir.

Aşısız yeni dünya ile aşılı arasındaki fark nedir?

Aşısız yeni dünya ile aşılı arasındaki temel farklar şunlardır: Üretim Süreci: Aşılı fidanlar, özel olarak seçilmiş anaç üzerine, verimi yüksek ve istenilen meyve özelliklerine sahip bir kalemle aşılama yapılması sonucu elde edilir. Meyve Verme Süresi: Aşılı fidanlarda meyve verme süresi 2-4 yıl arasında değişirken, aşısız fidanlarda bu süre 6-10 yıla kadar çıkabilir. Meyve Kalitesi ve Tür Garantisi: Aşılı fidanlarda tür ve kalite garantisi vardır, aşısız fidanlarda ise çıkan meyve ana bitkiye benzemeyebilir. Dayanıklılık ve Adaptasyon: Aşılı fidanlar, iklime ve toprağa uygun anaç seçilerek daha dirençli hale getirilir. Fiyat: Aşılı fidanlar, yetiştirme süreci daha zahmetli olduğu için genellikle daha pahalıdır.

Hangi aşılar zorunlu?

Türkiye'de zorunlu aşılar, Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen aşı takviminde yer alan aşılardır ve ücretsiz olarak uygulanır. Bazı zorunlu aşılar: Hepatit B aşısı. BCG (Tüberküloz) aşısı. DaBT (karma aşı). Polio (çocuk felci) aşısı. KKK (Kızamık-kabakulak-kızamıkçık) aşısı. Hib aşısı. Hepatit A aşısı. Ayrıca, riskli ülkelere seyahat edecekler için gerekli olan aşılar da zorunlu kabul edilebilir.